„Tango” Sławomira Mrożka na maturze ustnej

Bunt pokolenia rodziców zniszczył normy i sam stał się nową, pustą konwencją.

Stomil i Eleonora w młodości walczyli z obyczajowymi i artystycznymi konwencjami; symbolem tego buntu było kiedyś tango, taniec uznawany za gorszący. W ich domu panuje chaos, babcia Eugenia gra w karty z prostackim Edkiem, Eleonora ma z nim romans, a Stomil zajmuje się teatralnymi eksperymentami.

Artur buntuje się, próbując przywrócić porządek, ale odkrywa, że forma bez wartości jest martwa.

Artur zmusza rodzinę do powrotu do dawnych zasad: każe ułożyć babcię na katafalku za grę w karty, przygotowuje tradycyjny ślub z kuzynką Alą, a wuj Eugeniusz chętnie mu w tym pomaga. Próbuje skłonić Stomila, by z rewolwerem w ręku pomścił zdradę Eleonory, ale ojciec nie odgrywa tragedii.

Klęska Artura pokazuje, że z bezideowego buntu korzysta brutalna siła.

Pozbawiony wiary w formę Artur ogłasza, że jedyną ideą może być władza. Gdy w dniu ślubu dowiaduje się, że Ala zdradziła go z Edkiem, chce go zabić, ale Edek zabija go ciosem. Edek przejmuje władzę w domu, a w finale tańczy z Eugeniuszem tango „La Cumparsita”.

Pokolenie rodziców zniosło wszelkie konwencje, więc młodemu nie ma przeciw czemu się buntować.

Dom Stomila i Eleonory: dawny artysta awangardowy i jego żona żyją bez zasad, Eleonora pozwala sobie na romans z Edkiem niemal na oczach domowników, a wszystko jest dozwolone.

Artur próbuje przywrócić ład, ale jego próba jest sztuczna i spotyka się z lekceważeniem.

Artur planuje ślub z Alą według dawnych obyczajów i chce wprowadzić w domu porządek oparty na formie i idei, podczas gdy rodzice traktują to jako dziwactwo.

Brak porozumienia między pokoleniami otwiera drogę brutalnej sile.

Finał sztuki: Edek, prostak do tej pory lekceważony, przejmuje władzę w domu, Artur ginie, a Edek i Eugeniusz tańczą tango.

Brak norm nie daje wolności, lecz rodzi chaos i bezradność.

W domu Stomila i Eleonory panuje bałagan: w pokoju stoją katafalk i wózek dziecięcy, babcia Eugenia gra w karty z prostackim Edkiem, a Stomil zajmuje się eksperymentami teatralnymi. Gdy Artur odkrywa romans matki z Edkiem, Stomil, zamiast bronić honoru, nie potrafi nic zrobić.

Artur rozumie, że normy porządkują życie, ale sama forma nie wystarcza.

Artur, student medycyny, buntuje się przeciw anarchii rodziców i postanawia przywrócić ład przez tradycyjny ślub z Alą. Zmusza rodzinę do włożenia dawnych strojów, a wujek Eugeniusz chętnie mu pomaga. Szybko jednak dostrzega, że odtworzona forma jest pusta, bo nikt nie wierzy w wartości, które dawniej za nią stały.